U organizaciji Ministarstva privrede Tuzlanskog kantona i Centra za razvoj i podršku (CRP) Tuzla, u Kantonalnoj privrednoj komori Tuzla danas su predstavljeni rezultati istraživanja i klasifikacije malih i srednjih preduzeća prema energetskoj intenzivnosti.
Riječ je o aktivnosti koja predstavlja važan korak ka preciznijem sagledavanju stanja u privredi Tuzlanskog kantona, prepoznavanju potencijala za unapređenje energetske efikasnosti i kreiranju kvalitetnijih mjera podrške energetskoj tranziciji ovog sektora.
Predstavljeni rezultati pokazali su da među malim i srednjim preduzećima postoje značajne razlike u energetskim performansama, i to ne samo između različitih sektora, nego i unutar istih djelatnosti. Analiza je obuhvatila preduzeća iz sektora plastike, metala i namještaja, pri čemu su evidentirane velike razlike u specifičnoj potrošnji energije po jedinici ulazne sirovine. U pojedinim sektorima uočena je izražena polarizacija između energetski efikasnih i manje efikasnih preduzeća, što ukazuje na postojanje značajnih, ali neravnomjerno raspoređenih potencijala za ostvarivanje energetskih ušteda.
„Ova analiza je za nas važan iskorak, jer po prvi put imamo strukturiran i uporediv uvid u to kako mala i srednja preduzeća u Tuzlanskom kantonu troše energiju i gdje se nalaze najveći potencijali za unapređenje. Posebno je značajno što uvodi jasnu klasifikaciju energetske efikasnosti, koja, na skali od A do G, omogućava da se preduzeća posmatraju unutar svojih sektora i da se podrška u budućnosti bolje usmjerava. Moći ćemo prepoznati privredne subjekte koji mogu poslužiti kao primjeri dobre prakse, ali i one kojima je potrebna prioritetna tehnička i finansijska podrška u procesu unapređenja energetske efikasnosti. U kontekstu sve strožijih zahtjeva Evropske unije, pitanje energijske efikasnosti više nije samo interno pitanje troškova i poslovanja, nego direktno utiče na konkurentnost naše privrede i njen pristup izvoznim tržištima. Upravo zato ovakvi nalazi predstavljaju važnu osnovu za prilagođavanje i jačanje otpornosti privrede Tuzlanskog kantona“ kazala je danas pomoćnica ministra privrede TK Erna Kusturića, ističući da ova analiza nije nastala izolovano, nego kao dio šireg i jedinstvenog pristupa u okviru Interreg prekograničnog projekta SMART STEP, koji Vlada Tuzlanskog kantona, predvođena Ministarstvom privrede, implementira u partnerstvu sa Centrom za razvoj i podršku CRP Tuzla, te partnerima iz Republike Hrvatske – Brodsko-posavskom županijom i Sveučilištem u Slavonskom Brodu.
„Poseban značaj projekta ogleda se u povezivanju obrazovanja i privrede, a dodatni značaj potvrđuje i činjenica da se kroz projekat realizuje obnova zgrade laboratorijskog kompleksa Mašinski fakultet u okviru Kampusa Univerziteta u Tuzli. U tom prostoru biće uspostavljen Centar za energetsku tranziciju privrede Tuzlanskog kantona, a riječ je ujedno i o prvoj obnovljenoj zgradi u Kampusu, čime se dodatno jačaju infrastrukturni i institucionalni kapaciteti za energetsku tranziciju“, dodala je Kusturica.
Istraživanje je također potvrdilo da se struktura potrošnje energije razlikuje od sektora do sektora. Dok u nekim djelatnostima dominira električna energija, u drugima je izraženije učešće toplotne energije, što direktno utiče na mogućnosti unapređenja efikasnosti, ali i provođenja procesa dekarbonizacije. Dodatno, evidentiran je nizak do umjeren udio obnovljivih izvora energije, kao i značajna zavisnost određenih sektora od fosilnih goriva, što dodatno potvrđuje potrebu za sistemskim i planskim pristupom energetskoj tranziciji.
Istraživanje su proveli stručni timovi Mašinskog fakulteta u Tuzli, koje su činili profesori, asistenti i studenti, u saradnji sa vanjskim ekspertom iz oblasti energetske efikasnosti. Tokom prezentacije posebno je naglašeno da jedinstven pristup nije adekvatan odgovor na potrebe privrede, te da je za uspješnu podršku energetskoj tranziciji neophodno kreirati diferencirane mjere, usklađene sa specifičnostima pojedinih sektora i stvarnim nivoom energetske efikasnosti svakog pojedinačnog preduzeća.
