TUZLARIJE - KULTURATuzlanske skulpture ˝Leda˝ Fontana "Leda" na Slanoj Banji rađena je 1938/39 godine. Jedno je od boljih djela akademskog vajara Franje Ledera, decenijama je budila zanimanje jer je rađena po modelu prijateljice Franje Ledera, a po nekim verzijama njegove velike i jedine ljubavi.  I sada, 46 godina nakon smrti Franje Ledera, govori se da se maestro propio jer mu nije bila uzvraćena ljubav. Navodno se kao talentovani student slavnog Ivana Meštrovića, zaljubio u ljepoticu kojoj se, iako mnogi nagađaju, ime gotovo ne spominje. Ljubav mu nije uzvratila a Leder je vrativši se u rodnu Tuzlu sve više živio u nekom svom svijetu sanjareći valjda o ženi čiji pomalo hladni, kameni lik ostade na Slanoj Banji.  Fontana je urađena u obliku četvorougla od vještačkog kamena, centralna figura je Leda, a na uglovima su bili postavljeni stilizovani amori sa ribom u ruci. Mnogi se sjećaju vremena kada je fontana radila, a iz riba koje su držali amori prskala voda.  Fontanu su huligani oštetili 1978. godine da bi četiri godine kasnije restauracija bila povjerena vajaru Jelisiću. Prije tri godine fontana je opet oštećena, ovaj put odnesena su tri amora, a nakon nekog vremena skinut je i posljednji. Nikada nisu našli prva tri, a od realizacije ideje da se po uzoru na jedini sačuvani izliju nova tri umjesto ukradenih za sada nema ništa. Kao što je Leder cijeli život bio sam tako je sada sama i njegova ljubav, neki su je i išarali ali ona baš lijepo, ponosno stoji na Slanoj Banji. S.Mešić |